مقالات HSE

سلامت شغلی یا بهداشت حرفه ای Occupational Health

انسان از آغاز آفرینش، برای پویایی زندگی خود، به کار و کوشش مجبور بوده و در این راه، سختی های بسیاری متحمل شده است. نیروی کار هر کشور، به ویژه کشورهای در حال توسعه، بخشی پر اهمیت از سرمایه ملی دانسته شده و از پایه های توسعه اقتصادی و اجتماعی انگاشته می شود. از این رو، حفاظت از تندرستی نیروی کار و بهسازی محیط کار، از اهمیتی شایان توجه برخوردار است. بهداشت حرفه ای ابزاری است که به کمک آن می توان در راستای فراهم آوری، نگهداری و بالارفتن سطح سلامت نیروی کار گام برداشت. بهداشت حرفه ای بر پیش بینی، تشخیص، ارزشیابی و کنترل عوامل محیطی یا فشارهای محیط کار متمرکز است که می توانند آسیب یا بیماری را سبب شوند و یا بر تندرستی کارکنان اثر سوء بگذارند. بهداشت حرفه ای دانشی است که ریشه در بسیاری از علوم مانند شیمی، فیزیک، مهندسی، ریاضیات، پزشکی، فیزیولوژی، آمار و نیز علوم انسانی دارد.

پدیداری دانش بهداشت حرفه ای، به عنوان یک تخصص ویژه و جدا از دیگر دانش ها، به نسبت تازه است. اما مفاهیم مطرح شده در این دانش، از زمان های کهن مورد توجه بوده است. رامازینی، نخستین پزشکی است که به توصیف پیشه های گوناگون و بیماری های ناشی از آن ها پرداخت و نخستین فردی بود که به پزشکان پیشنهاد کرد، به هنگام پرسش های خود از بیمار، پیشه ی او را نیز جویا شوند. زیرا ممکن است ارتباطی نزدیک میان پیشه ی فرد و بیماری او وجود داشته باشد. امروزه، این پرسش در شرح حالنویسی همه ی بیماران به کار می رود. پس از کارهای رامازینی، پزشکان به عوارض ناشی از کار بیشتر توجه کردند.  در اوایل انقلاب اسلامی، وزارت کار و امور اجتماعی و وزارت بهداری وقت با هم بر نیروی کار و بهداشت و ایمنی کارگران و کارکنان نظارت داشتند. در دی ماه سال ۱۳۶۲ با موافقت وزارت کار و امور اجتماعی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و تصویب هیئت دولت نظارت بر بهداشت محیط کار و کارگر بر عهده ی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گذاشته شد. اداره ای با اداره ی بهداشت حرفه ای مسئولیت حفظ و ارتقای سلامت نیروی شاغل کشور را در مشاغل گوناگون جمعه عهده دار گردید.

سلامت شغلی، تندرستی و ارتباط آن با کار و محیط کار را بررسی می کند. در آغاز، گستره ی سلامت شغلی، به آسیب ها یا بیماری های شغلی محدود می گردید که به کار، شرایط کار و محیط کار نسبت داده می شد. به تدریج، بررسی های انجام شده مشخص ساختند که سه عامل یاد شده از جمله عوامل کمک کننده به بروز بیماری های غیر شغلی نیز هستند و از این رو، دامنه ی سلامت شغلی گسترش یافت. هدف های سلامت شغلی عبارتند ازتامین و نگداری و بالابردن سلامت جسمانی، روانی و اجتماعی کارکنان در هر پیشه ای که هستند، پیشگیری از بیماری ها و آسیب های ناشی از کار، حفاظت کارکنان در برابر عواملی که برای تندرستی زیان آور هستند، به کارگیری فرددر کاری که از نظر فیزیولوژیک و روانی توانایی انجام آن را داشته باشد، همخوانی کار با فرد و در صورت نبود امکان، همخوانی فرد با کار.

اعلب افراد در سن کار، حداقل ۸ ساعت از شبانه روز را مستقیماً، و بسیاری از ساعات دیگر شبانه روز را به صورت غیر مستقیم، درگیر کار هستند و کار از نظر زمانی و تاثیر بر روی زندگی، جایگاه ویژه ای در زندگی افراد دارد. بسیاری از بیماری های شغلی، پس از بروز قابل درمان نیستند و این مسئله، اهمیت پیشگیری از بیماری های شغلی را دو چندان می کند. در بسیاری موارد، فرد بیماری شغلی ندارد ولی به دلیل بیماری یا نقص جسمی، کفایت لازم برای انجام یک شغل خاص را ندارد. تعیین این موضوع، هم از نظر ایمنی و هم از نظر تاثیر بر زندگی آینده فرد می تواند مسئله بسیار مهمی باشد.

 

منابع:

بهداشت و ایمنی کار، محسن سربازشندی

کتابچه ایمنی و سلامت شغلی و بهداشت محیط، نیلوفر زلفی گل، سپیده محمودی، سیده محبوبه فلاح هاشمی

سلامت شغلی چیست و چه اهمیتی دارد؟

 

لینک کانال ما

https://t.me/imensanaatiran_asaa

جهت دریافت مطالب آموزشی مربوط به ایزوها، استانداردها و ایمنی میهمان کانال تلگرامی ما باشید.

پست های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

For security, use of Google's reCAPTCHA service is required which is subject to the Google Privacy Policy and Terms of Use.

I agree to these terms.